De verkiezingsnederlaag van Viktor Orbán bij de parlementsverkiezingen heeft de conservatieve oppositiepartij Wet en Rechtvaardigheid (PiS) in Polen verzwakt en aangetoond dat de wereldwijde verschuiving naar populistisch rechts kan worden gestopt, aldus de Franse krant Le Figaro en de Duitse krant Die Zeit.
Verkiezingsnederlaag van Orbán verzwakt rechts in Polen en wereldwijd
Le Figaro schreef dat de “electorale aardbeving” in Hongarije sterk voelbaar was in Polen, waar de politieke verdeeldheid vergelijkbaar is en waar Orbáns illiberale model lange tijd de nationalistische rechtervleugel inspireerde toen PiS van 2015 tot 2023 aan de macht was.
De krant meldde dat PiS-leider Jarosław Kaczyński zich had onthouden van felicitaties aan winnaar Peter Magyar, maar wist dat Orbáns nederlaag de “dynamiek van de soevereinistische beweging in Polen” zou kunnen beïnvloeden, waar de aandacht zich al richt op de parlementsverkiezingen van volgend jaar.
Volgens de krant bracht het einde van Orbáns bewind PiS in een lastig parket, omdat hun steun aan de Hongaarse leider “niet het verwachte resultaat opleverde”, evenmin als het officiële bezoek van de Poolse president Karol Nawrocki aan Boedapest een maand voor de verkiezingen.
Die Zeit stelde dat Orbán niet de enige verliezer was bij de Hongaarse verkiezingen.
“De conclusie is duidelijk”, schreef de krant. “Als iemand als Orbán de macht kan verliezen, ondanks dat hij bijna alle media, verenigingen en universiteiten controleerde, een kiesstelsel creëerde dat gunstig was voor zijn partij en gesteund werd door Trump, Poetin, Xi en de Israëlische premier Benjamin Netanyahu, dan kunnen anderen dat ook.”
Het weekblad stelde dat Orbáns nederlaag aantoonde dat de wereldwijde verschuiving naar populistisch rechts, gebaseerd op een alliantie met de Amerikaanse president Donald Trump, gestopt kon worden en dat liberalen niet ten onder gingen.
Voor de pro-Trump MAGA-beweging en extreemrechts in Europa was Boedapest een “bedevaartsoord, Disneyland en laboratorium van waarden van de internationale nieuwe rechtervleugel”, schreef Die Zeit, die de stad omschreef als “wit, nationalistisch, christelijk, gezinsvriendelijk en antiliberaal”.
Maar de krant stelde dat “de aantrekkingskracht van rechts-autoritair beleid afneemt” en betoogde dat leiders die zich achter Trump scharen, een verkiezingsnederlaag riskeren.
Het voegde eraan toe dat het voorbeeld van Hongarije aantoonde dat het meest effectieve antwoord op extreemrechts niet van links hoeft te komen. Magyar won, aldus de krant, omdat hij een conservatief was die afstand hield van pride-parades, een kritische houding aannam ten opzichte van migratie en waarde hechtte aan checks and balances, de rechtsstaat, fatsoen en een correct gebruik van belastinggeld.
(jh)
Bron: PAP, Poolse Radio, polskieradio.pl by (jh) Engels
